Messing beeldjes van Khandoba, India, Deccan, 19e eeuw.

Twee Khandoba-beeldjes, manifestatie van Shiva in de Deccan. India, 19e eeuw of eerder.

• De grootste meet H 14 cm x B 6,5 cm x D 4,5 cm
• Gewicht van het paar: 756 g
• Herkomst: Collectie Claude de Marteau

Deze twee kleine figuren in koperlegering stellen Khandoba te paard voor, een belangrijke godheid van Maharashtra, een deelstaat in het centrumwesten van India, vereerd als een regionale manifestatie van Shiva. Te dateren in de 19e eeuw behoren zij tot een populaire religieuze productie, bestemd voor huisdevotie of kleine heiligdommen.

Het ritueel van Khandoba, een vorm van Shiva in India.

Khandoba verschijnt hier in zijn karakteristieke gedaante van krijgsgod te paard. Beide figuren dragen een hoge kegelvormige hoofdtooi en tonen sterk gestileerde wapens of attributen, waaronder het zwaard en het schild die traditioneel met zijn iconografie verbonden zijn. De paarden, geplaatst op hoge rechthoekige geprofileerde sokkels, zijn met grote soberheid uitgewerkt: slanke benen, opgeheven kop, tuigage enkel ingekrast en een bijna grafisch silhouet.

Twee devotiebeelden, ontworpen om te hanteren

Een interessante bijzonderheid van deze exemplaren schuilt in hun opbouw uit afzonderlijke elementen: de ruiters kunnen van hun rijdier worden genomen en vervolgens weer te paard worden geplaatst. Dit demonteerbare karakter herinnert aan de concrete rol van deze kleine bronzen in de religieuze praktijk, waarin beelden konden worden gehanteerd, gereinigd en tijdens rituelen vereerd.

De modellering en de plaatselijk glad gepolijste oppervlakken versterken de indruk van objecten die langdurig devotioneel gebruik hebben gekend. De meest toegankelijke delen zijn in de loop der tijd gepolijst door het hanteren, afvegen en vermoedelijk het aanbrengen van rituele oliën of zalven, terwijl de dieper gelegen partijen een donkerder patina behouden.

Deze twee bronzen Khandoba’s uit Maharashtra zijn afkomstig uit de voormalige collectie Claude de Marteau en vormen twee nauw verwante interpretaties van eenzelfde religieus type dat in West-India in de 18e/19e eeuw bijzonder populair was.